podwójne opodatkowanie czyli jak rozliczyć zagraniczne dochody w Polsce i maksymalnie zmniejszyć swój podatek

Nie tak dawno pisałem w tym serwisie o moralności na tle inwestycji w rajach podatkowych (Raje podatkowe - czy to moralne). Nie spodziewałem się jednak tak wielkiego odzewu, którego wyrazem jest liczba komentarzy pod tym artykułem. Nie ma co ukrywać, raje podatkowe rodzą sprzeczne emocje: jedni upatrują w nich kolebkę dla nieuczciwych podatników i złodziei, inni - źródło dostatku i wolności od fiskusa… Niemniej w mojej opinii jest to tak, jak np. z wodą: uratuje od śmierci albo spowoduje zatonięcie, gdyż każdy kij ma dwa końce. Raje podatkowe dają niewątpliwą szansę na legalne pomnożenie swojego majątku, jednak mogą też służyć do prania brudnych pieniędzy i innych niedozwolonych działań. Jeżeli podatnik polski inwestuje w takim kraju i płaci przy tym uczciwie podatki, to wszystko jest w porządku, czyż nie?

Na marginesie: bardzo często nazwa raj podatkowy kojarzona jest z ciepłą wyspą na Pacyfiku… a tymczasem rajem podatkowym jest każde terytorium, niekoniecznie państwo, posiadające niskie podatki i do tego dysponujące nowoczesną technologią pozwalającą na szybkie i poufne gromadzenie i przelewanie wartości pieniężnych (ale też kruszców, itp.). Z “dziwnych” rajów można wymienić Szwajcarię, stan w USA - Delaware, polskie strefy ekonomiczne… tak, tak! Do tego Niemcy uważają potocznie Polskę za raj podatkowy w zakresie podatku od dochodów osób prawnych… Zabawne, prawda?

Ten wpis nie dotyczy jednak opodatkowania różnych form inwestycji w rajach podatkowych, ale opodatkowania dochodów z pracy, a więc tych dochodów, które osiągane są przez polskich rezydentów podatkowych, przebywających w jednym z krajów uznanych za oazę podatkową, ze stosunku pracy.

Sytuacja tych osób jest szczególna, gdyż raje podatkowe zazwyczaj nie mają podpisanych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania (są jednak czasem podpisywane umowy o opodatkowaniu dochodów z oszczędności), jak również nie stosuje się do nich tzw. Ulgi Abolicyjnej, pozwalającej na wyłączenie ich dochodów z opodatkowania w Polsce. Z tego punktu widzenia, osoby uzyskujące dochody z pracy w rajach podatkowych są grupą podatników o najmniej korzystnym statusie podatkowym. A wbrew podejrzeniom, osób takich jest wiele tysięcy! Na samej wyspie Jersey (Kanał La Manche) przebywa tam obecnie 5 tysięcy polaków, a liczba ta wzrasta dwukrotnie w okresie wakacyjnym.

Ok. Przejdźmy do rzeczy. O czym przeczytacie dalej (pamiętajcie, że mówimy o dochodach z pracy,  małym jednak wyjątkiem) …

• Dlaczego od dochodów z rajów podatkowych należy rozliczyć się w Polsce
• Kto się powinien rozliczyć
• Jak należy się rozliczyć przy zastosowaniu metody zaliczenia proporcjonalnego
• Czy można skorzystać z ulg i odliczeń przewidzianych w prawie polskim
• Dlaczego nie można skorzystać z ulgi abolicyjnej
• Do jakiego urzędu skarbowego należy przesłać deklarację
• Jak opodatkować zwrot podatku od rajskiego fiskusa
• Czy należy opodatkować odsetki powstałe na rachunku bankowym

… Zapraszam Was dalej >>

skomentuj artykuł

Tym razem nie o podatkach międzynarodowych, ale o zupełnie innego rodzaju podatku - o podatku VAT.

Dziś Gazeta Prawna opublikowała wzmiankę o słynnej sprawie piekarza, który darował chleb ubogim, za co fiskus obciążył go podatkiem VAT w wysokości blisko 200 tys. zł. Do tego doszły odsetki za zaległość podatkową. Właśnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną piekarza z Legnicy, a zatem fiskus dopiął swego i z podatnikiem wygrał (gdyby piekarz sprzedawał swój chleb za jeden grosz, to przynajmniej zapłaciłby VAT od jednego grosza, a tak, przy darowiźnie, powinien był odprowadzić ten podatek od wartości chleba, który sprzedaje).

Zwycięstwo fiskusa jest jednak gorzkie, gdyż spór z nim wykończył firmę piekarską z Legnicy, przez co budżet stracił nie tylko na podatkach, które piekarz płaciłby dalej, ale również - domyślam się - na konieczności wypłaty zasiłku dla bezrobotnych pracowników.

Sprawa jest poruszająca, dlatego zmotywowało mnie to do napisania paru słów moich przemyśleń mimo tego, że blog ten poświęcony jest podatkom międzynarodowym.

Po pierwsze, sąd nie miał wyjścia orzekając w ten sposób. Zadaniem sądu w porządku prawnym, który obowiązuje w Polsce, jest stosowanie prawa, a zatem orzekanie na podstawie przepisów obowiązujących w momencie zaistnienia sporu. Dlatego nie dziwię się temu orzeczeniu.

Po drugie, fiskus ma możliwości, aby ze względów społecznych i wyższego dobra zwolnić podatnika z obowiązku zapłaty podatku, albo z zapłaty odsetek, albo przynajmniej powinien umożliwić spłatę zobowiązania w ratach, aby nie podcinać gałęzi na której siedzi, a więc nie rujnować podatnika, który jeszcze przez może 20 lat będzie przynosił mu dochody.

Po trzecie, w systemie prawa common law (UK i USA) sądy mogą i powinny brać pod uwagę względy słuszności i sprawiedliwości. Gdyby taka sprawa miała miejsce w UK albo za oceanem, podatnik prawdopodobnie zostałby zwolniony z konieczności zapłaty zaległości, gdyż wydatnie przyczynił się do pomocy potrzebującym, o których przecież powinno dbać samo państwo. A więc pomagając biednym pomógł również państwu, jako organizacji.

Po czwarte, o ile sądów się nie wybiera, jak również nie jest możliwa zmiana systemu prawa, to samo prawo można i (do cholery! - przepraszam) mamy obowiązek zmieniać i dostosowywać je do naszych potrzeb, aby takie sytuacje się nie zdarzały! Pamiętajmy o tym, kiedy znowu pójdziemy do urn wyborczych!

Czy jak już dokonamy wyboru, to nie powinniśmy wymagać od polityków, aby prawo przez nich stanowione było sprawiedliwe, i aby służyło przede wszystkim nam - obywatelom?

skomentuj artykuł

Już od dawna “wałkuję” temat ulgi budowlanej w kontekście abolicji podatkowej. O co chodzi dokładnie? O to, że skorzystanie z abolicji nie powinno było pomniejszać kwoty ulgi budowlanej, czemu sprzeciwiały się niektóre urzędy skarbowe. Pisałem o tym szczegółowo w artykule Ulga budowlana a abolicja podatkowa, a także mówiłem dla Gazety Prawnej.

W zeszłym roku pojawiła się nawet korzystna interpretetacja podatkowa Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie (Sygn.: IPPB4/415-182/08-2/JK), która dość szybko zniknęła z systemu interpretacji Ministra Finansów, jako (domyślam się) dająca zbyt wiele prawa podatnikom.

Otóż jedna z moich klientek wygrała przed Izbą Skarbową w swojej sprawie! Izba uznała, że podatniczka miała prawo nie skorzystać z prawa do ulgi podatkowej (gdyż ulga jest prawem podatnika, a nie obowiązkiem) i nie odliczyć za rok 2005 (rok, za który wnioskowała o ulgę abolicyjną) swojej ulgi budowlanej.  W ten sposób ulga ta nie została pomniejszona o umorzony podatek, co spowodowało, że wciąż do odliczenia w kolejnych latach podatkowych podatniczka ma kilka tysięcy złotych.

Oto, co napisała mi potem Pani Monika:

Chciałabym bardzo serdecznie Panu podziękować za wszystko co Pan dla mnie zrobił, a zrobił Pan naprawdę bardzo wiele. Dzięki Panu zdobyłam się na odwagę i podjęłam walkę z U.S.  Niewiele jest takich osób jak Pan, które tak pomagają innym. Jeszcze raz pięknie dziękuję i serdecznie pozdrawiam! Monika.

Ja również dziękuję, bo dzięki takim osobom jak Wy - goście mojego bloga - moja praca nabiera większego sensu!

Na marginesie, jestem pod wrażeniem otwartości umysłu pracowników Izby Skarbowej, którzy zdecydowali się na krok wbrew panującym przekonaniom i wykazali “dojrzałość administracyjną”, stając po stronie podatnika.

Czy często zdarzają Wam się takie sytuacje?

Będąc na studiach podyplomowych z zakresu podatków i rachunkowości, pani Irena Ożóg (wykładowca na SGH, była Wiceminister Finansów i właścicielka firmy prawniczej) powiedziała nam - studentom, że inwestowanie w rajach podatkowych, w tym zakładanie tam spółek, nie ma nic wspólnego z brakiem patriotyzmu.

Dziś otrzymałem e-maila od jednego z moich przyjaciół, właściciela agencji reklamowej, który jeszcze nie tak dawno zamierzał właśnie założyć spółkę na Cyprze w celu restrukturyzacji swoich obciążeń podatkowych, a teraz napisał mi, że chyba tego nie zrobi, bo to jest niemoralne…

Zazwyczaj nie odpowiadam na e-maile od razu, nie chcąc przerywać pracy, ale tutaj nie mogłem sobie odmówić natychmiastowego zajęcia się tym tematem Oto, co mu napisałem:

(…) Co do moralności… Jak się dobrze nad tym zastanowić, to moralność nie ma tu wiele do gadania. Nie Ty jeden się nad tym zastanawiasz. Uwierz mi Tutaj nie chodzi o przestępstwo, ale normalne zarządzanie finansami firmy - planowanie podatkowe. Jeżeli Twoja firma będzie miała więcej pieniędzy dzięki takim działaniom, to również będzie bardziej konkurencyjna i szybciej się będzie rozwijała. A to spowoduje większe dochody i większe zatrudnienie, a także większe wydatki poszczególnych pracowników. Wszystko sprowadza się zatem do wzbogacenia polskiego budżetu i lepszej płynności finansowej państwa.

Czy już jest ok? Czy sumienie już puściło? :))))

To tylko w oczach polityków-populistów inwestycje w rajach są niemoralne. Czy pamiętasz niedawną “aferę” o szwajcarskich kontach politykierów z SLD? Rozdmuchali to PISowcy i nawet mieli tam jechać, aby sprawdzić kto i ile czego tam ma (swoją drogą - jaki bezczelny populizm - przecież nikt w Szwajcarii by im nie dał żadnych informacji). I co, szybko aferka ucichła. Dlaczego? Nie dlatego, że tych kont tam nie ma. Dlatego, że PISowcy też mają tam konta… (to oczywiście mój domysł)

To na tyle …. Zamiast się brać do roboty, to piszę o rajach (co mnie kręci, przyznaję … :))

Takie jest moje zdanie na ten temat!

A jakie jest wasze?

Dziś rozpoczynam cykl artykułów dotyczących opodatkowania emerytur i rent otrzymywanych z zagranicy. W kolejnych wpisach będę omawiał opodatkowanie tego typu świadczeń w odniesieniu do poszczególnych państw, ale dziś kilka słów wstępu i uwag ogólnych, w szczególności w zakresie możliwości skorzystania przez emeryta z ulgi abolicyjnej.

Nie ukrywam, że znowu zostałem zmotywowany przez inne osoby do zajęcia się tym problemem na szerszą skalę. Po pierwsze byli to goście tego serwisu, którzy zadawali mi pytania w zakresie opodatkowania ich świadczeń emerytalnych pochodzących z zagranicy. Po drugie - ponownie pani redaktor z Gazety Prawnej - Ewa Matyszewska - poprosiła mnie o kilka słów w zakresie możliwości skorzystania przez podatników-emerytów z ulgi abolicyjnej, z czego powstał materiał, który w części można przeczytać tutaj (pozostała część jest niestety płatna).

Ok! Zacznijmy więc od kwestii ogólnych i związanych z ulgą abolicyjną (zobaczycie też, o czym mówiłem dla Gazety Prawnej oraz dowiecie się co zrobić, jeżeli za granicą nienależnie pobierano wam podatek od waszej emerytury).

Zapraszam dalej >>

O konieczności opodatkowania w Polsce dochodów z zagranicznych odsetek pisałem już tutaj wielokrotnie. Problem jest istotny, gdyż dotyczy nie tylko osób zobowiązanych do rozliczania się w kraju metodą zaliczenia proporcjonalnego (USA, Holandia, itd), ale również tych, których dochody zagraniczne są w Polsce zwolnione z opodatkowania na mocy umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (wyjątkiem jest Norwegia), jak np. dochody z UK, Irlandii, Austrii, Niemiec, itd. Zagadnienie zaległości podatkowej z tego tytułu podmiotowo przekracza więc prawdopodobnie zaległość od dochodów z pracy, uregulowaną niedawną abolicją podatkową.

Stąd też coraz głośniej mówi się o tej zaległości podatkowej dużej części naszego społeczeństwa. Co raz częściej pojawiają się również głosy w prasie o konieczności ustawowego rozwiązania tego problemu (nie ukrywam, że ja również mam w tym swój udział, co mnie niezmiernie cieszy, gdyż w ten sposób mogę nieco przyczynić się do poprawy prawa podatkowego i tym samym bezpieczeństwa podatników!).

18-go grudnia w Gazecie Prawnej ukazał się artykuł pt. Abolicją należy objąć zagraniczne odsetki (zobacz też tutaj fragment ze strony pierwszej), omawiający możliwości prawne zastosowania abolicji podatkowej do zaległości od dochodów z zagranicznych odsetek. Pani Ewa Matyszewska - autorka tekstu - cytuje tam również moje słowa (niestety nie mogę przytoczyć całej treści artykułu):

… Dochód z odsetek zagranicznych powinien być zgodnie z ustawą o PIT rozliczony w Polsce, jeżeli został uzyskany przez polskiego rezydenta podatkowego.

– Zjawisko nieopodatkowania dochodów z zagranicznych odsetek z pewnością przekracza unormowane niedawną abolicją podatkową dochody z pracy poza krajem – ocenia Rafał Chmielewski, prawnik, specjalista w zakresie międzynarodowego prawa podatkowego…

oraz:

… – Procedura związana z przeprowadzeniem amnestii byłaby dość skomplikowana, a ewentualne efekty budżetowe zapewne mizerne. A więc, czy ewentualna gra byłaby warta świeczki – pyta retorycznie dr Janusz Fiszer.

Podobnego zdania jest Rafał Chmielewski, który stwierdza, że u podłoża np. rozwiązania abolicyjnego powinny leżeć konkretne cele, które ustawodawca zamierza osiągnąć. Może to być np. zachęta do powrotu do kraju, ale wiemy już, że poprzednia abolicja nie odniosła w tym zakresie pożądanego skutku. Ponadto nie można zapominać o możliwości naruszenia konstytucyjnego zakazu dyskryminacji wobec osób, u których w Polsce pobierany jest tzw. podatek Belki…

W mojej opinii niemożliwe byłoby wprowadzenie abolicji podatkowej w podobnej formie, jak to było na przełomie lat 2008/09 ze względu na możliwość dyskryminacji osób, od których podatek ten jest w Polsce pobierany automatycznie od oszczędności tutaj powstających (tzw. podatek belki). Z tego punktu widzenia ustawodawca powinien wymyślić jakieś inne rozwiązanie tego problemu. Jakie? Trudno powiedzieć, ale znając go na pewno nie będzie się do tego palił! Warto zatem już teraz, przy okazji rocznych rozliczeń zagranicznych dochodów, uwzględnić dochody z zagranicznych odsetek.

Uwaga! To jest bardzo dobra wiadomość dla osób uzyskujących dochody z pracy w Danii! Jak poinformowało Ministerstwo Finansów, popisany został protokół zmieniający umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania wiążącą Polskę z tym krajem. Zmieniona umowa prawdopodobnie zacznie obowiązywać od początku kolejnego roku podatkowego, a zatem za ten rok podatkowy, czyli 2009, polscy rezydenci podatkowi otrzymujący wynagrodzenie z Danii rozliczać się jeszcze po staremu (tj. z wykorzystaniem metody zaliczenia proporcjonalnego).

Jakie są skutki wejścia w życie zmienionej umowy z Danią? Czytajcie dalej >>

Italia to piękny i różnorodny kraj. Sam miałem okazję spędzić tam parę tygodni, podróżując z północy na południe i ze wschodu na zachód. Oczywiście najwięcej czasu spędziłem w Rzymie, będąc nawet na indywidualnej audiencji u Naszego Papieża (miałem taki przywilej wraz z moimi licealnymi rówieśnikami, gdyż jako uczniowie Wojskowego Liceum Muzycznego - tak, tak… - z instrumentami mieliśmy wstęp niemal wszędzie - zresztą to zasługa naszej wyjątkowej Pani Dyrektor :)) Oczywiście oglądaliśmy też Wenecję, Florencję, Asyż, Monte Cassino, Neapol… Byliśmy również na Capri i na szczycie (niewygasłego) Wezuwiusza… Wspaniały czas - wspaniały kraj!

Nie dziwne więc jest to, że wielu polaków również i tam jedzie za chlebem, czy to sezonowo, czy też na dłużej. Wśród nich była również moja siostra, która niemal już zadomowiła się tam na dobre, kiedy jednak musiała się przeprowadzić do Niemiec.

Oczywiście dochody z Włoch powinny być uwzględnione przy rozliczaniu podatku w Polsce. Wielu polaków uważa jednak, że dochody z Italii nie muszą być rozliczane w Polsce ze względu na wyłączenie włoskich dochodów z opodatkowania w Polsce (co źródło swoje ma w międzynarodowej umowie o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartej między Polską a Włochami). I jest w tym twierdzeniu sporo racji, jednakże nie do końca jest to prawda. Są bowiem takie sytuacje i takie włoskie dochody, które będą w Polsce opodatkowane, a niestety niewiele osób zdaje sobie z tego obowiązku sprawę. O czym mówię…?

Dalej przeczytacie o tym, kto:

• Powinien rozliczyć włoskie dochody w Polsce
• Jakiego rodzaju dochody włoskie podlegają w Polsce opodatkowaniu
• Jak rozlicza się w Polsce dochody z pracy w Włoch
• Co z opodatkowaniem włoskich odsetek na rachunkach i lokatach
• Czy przysługują ulgi i odliczenia podatkowe
• Do jakiego urzędu należy złożyć deklarację podatkową

Zapraszam dalej >>

skomentuj artykuł

Jest bardzo dobra nowinka dla osób przebywających obecnie za granicą! Minister Finansów wydał nowe przepisy zmieniające rozporządzenie w sprawie zaświadczeń wydawanych przez organy podatkowe, które precyzuje zasady wydawania zaświadczeń przez organy podatkowe, zwłaszcza w zakresie wydawania tych zaświadczeń dla osób pozostających za granicą (chodzi przede wszystkim o certyfikat rezydencji).

Jeśli osoba przebywająca poza krajem potrzebuje zaświadczenia wydanego przez polskie organy podatkowe, może w tej sprawie złożyć wniosek, w którym wskaże, że prosi o przekazanie tego zaświadczenia wnioskodawcy, czyli jemu, za pośrednictwem polskiego przedstawicielstwa dyplomatycznego lub urzędu konsularnego.

Co to oznacza dla osób przebywających i pracujących za granicą, oraz do czego takie zaświadczenie może być potrzebne? Czytaj dalej >>

To jest bardzo dobra wiadomość dla osób uzyskująych dochody z pracy w Finlandii! Popisana została nowa umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania wiążąca Polskę z tym krajem. Umowa prawdopodobnie zacznie obowiązywać od początku kolejnego roku podatkowego, a zatem za ten rok podatkowy, czyli 2009, polscy rezydenci podatkowi otrzymujący wynagrodzenie z Finlandii powinni rozliczać się jeszcze po staremu (tj. z wykorzystaniem metody zaliczenia proporcjonalnego).

Jakie są skutki wejścia w życie zmienionej umowy z Finlandią? Czytajcie dalej >>